Saturday, October 11, 2008

గ్లాడిస్ స్టెయిన్స్

[1999 లో గ్రాహం స్టెయిన్స్ అనే ఆస్ట్రేలియన్ ఫాదర్‍ని అతని కొడుకులిద్దరని ఒరిస్సాలో భజరంగ్ దళ కార్యకర్తలు దహనం చేశారు. నిందితులకు చాలా సంవత్సరాల తర్వాత కోర్టు శిక్ష వేస్తే గ్రాహాం స్టేయిన్స్ భార్య గ్లాడిస్ వారిని క్షమిస్తున్నట్టు ప్రకటించింది]

తల్లి నీకు వందనాలు.
మతమంటే క్షమాగుణమని
మా క్రూరాత్మలకు నూరిపోసిన
నీ ఔదార్యానికి స్తుతులు స్తుతులు.

నీ కట్టుకున్న వాణ్ణి, కన్న బిడ్డల్నీ
మా మతోన్మాదం కాల్చి బూడిద చేస్తే
మమ్మల్ని కనికరించమని ఆ దేవుణ్ణి ప్రార్థించిన
కరుణా మూర్తి నీకు జేజేలు

ఎవదో రైలు తగలబెట్టినందుకు
రాష్ట్రాన్నే తగలబెట్టిన రాక్షసులంమేము
గర్భస్థ పిండాలను త్రిశూలాలకు గుచ్చి
వీధుల్లో వీరంగం వేసిన వీరభక్తులం మేము

పచ్చి బాలెంతులను ముక్కుపచ్చలారని ఆడపిల్లలను
చెరిచి జబ్బ చరిచిన భక్త యోధులం మేము
కాటికి కాళ్ళు చాచిన ముసలి వాళ్ళను
కాళ్ళూ చేతులూ కట్టి నూతుల్లో పడేసిన
ముక్తి ప్రదాతలం మేము
ప్రతీకారం మామతానికి పర్యాయ పదాన్ని చేసిన
అతీంద్రియ శక్తులం మేము

అమ్మా! ఒక్క సారి నీ చల్లని చేతులు తాకాలని వుంది.
సోదరి! ఒక సారి నీ దయగల నేత్రాలను చూడాలని వుంది.
నీ పాదాలను కడిగి మా పాపాలు కడుక్కోవాలని ఉంది.

మా కుష్టు రోగాన్ని నయం చేయడానికి వచ్చిన
ఓ దేవతా!
నువ్వు మమ్మల్ని చిరునవ్వుతో క్షమించినా
దేవుడు క్షమిస్తాడంటావా?

Thursday, September 25, 2008

ఆయుధం

దేవుళ్ళు కూడా మారణాయుధాలు పట్టుకు తిరిగే దేశంలో
ఆయుధ బకాసురులు
సగానికి పైగా బడ్జెట్టుల్ని భోచేస్తున్న సన్నివేశంలో
నాయకుల భద్రతకోసం కట్టే
ఆయుధాల కోటలకే కోట్లు ఖర్చయి పోతున్న కాలంలో
ఆయుధం మీద చర్చ్
నిజానికి చిత్రంగానే ఉంటుంది.


ఆయుధంమీద ఆయుధం నిఘావేస్తున్న వేళ
ఆయుధాన్ని ఆయుధం నిషేధిస్తున్న వేళ
ఎటుతిరుగీ ఎండింగ్ ఎన్‍కౌంటరే అని
తేలిపోయిన వేఅ
ఆయుధాల మీద చర్చలు కాస్త చికాగ్గానే వుంటాయి.


పక్షులు తుపాకులు పట్టుకు తిరగటం
అడవికి అభ్యంతరం కానప్పుడు
వేటకాడు వేలఎత్తిచూపడం కొంత వింతగానే వుంటుంది.


ధాన్యాగారాల కంటే
ఆయుధ గిడ్డంగులే అధికంగా ఉన్న చోట
ఆయుధాన్ని చూసి ఆయుధం భయపడ్డం
ఆశ్చర్యంగానే వుంటుంది.


ఎందుకన్నా మంచిది
పిల్లల బ్యాగుల్ని కాడా వెదకండి
తుపాకులుండొచ్చు
అలా పొలాల్లోకి పొయి చూడండి
మొక్కలు ఆయుధాలవుతున్నాయేమో.

కలల పరిమళాలు

దయచేసి పిల్లల్ని కొట్టొద్దు
పువ్వులు బాధపడతాయి
పిల్లలంటే మాటలూ నడకలూ నేర్చిన మన కలల పరిమళాలు
పిల్లలంటే జీవితమంతా మనం కష్టపడి రాసుకున్న కవితలు.

దయచేసి పిల్లల్నితిట్టొద్దు
చంద్రవంకలు బిక్కమొహం వేస్తాయి
పిల్లల్ని బెత్తాలతో కాదు
ప్రేమనిండిన చిత్తాలతో పలకరించాలి.

వెన్నెల ఒళ్ళంతా పూసుకుని మెరిసిపోతున్న
కోనేటి నీటిని
మునివేళ్ళతో తడిమినట్లు
పిల్లల్ని లాలనగా
స్పృశించాలి
పిండిగువ్వల్ని చేతుల్లో తీసుకున్నట్టు
పిల్లల్ని అక్కున చేర్చుకోవాలి.

దయచేసి పిల్లల్ని కసురుకోవద్దు
చిలకలు చిన్నబోతాయి
పిల్లలు మన తీయ్యటి జ్ఞాపకాలు
పిల్లలు మన రేపటి జాతకాలు.

పాలకంకులమీద పిచ్చుకలు కళ్ళుపారేసుకున్నట్టు
పిల్లల అడుగుల మీద మనం బతుకుల్ని ఆరేసుకోవాలి
పిల్లలు మన ఊహల విహాయసాలు
పిల్లలు మన ఆశల ఆకాశాలు
పిల్లలు మన ప్రతిరూపాలు.

దయచేసి పిల్లల్ని కొట్టొద్దు
ఒళ్ళంతా ప్రేమ నిండిన కళ్ళతో అలా చేతులుచాపండి
వంద హరివిల్లులు మీ దోసిట చిందులేస్తాయి.

పద్యం పండగ చేసుకుంది

[ప్రజాస్వామ్యం కోసం ప్రాణాలర్పించిన వేలాది నేపాల్ వీరుల కోసం]

మానవ హక్కులతో
తలపడీ భంగపడీ
ఒక కిరీటం ముక్క ముక్కలైంది

యువకుల రక్తంతో ఆటలాడి
ఒక సింహాసనం
మట్టి పెళ్ళల్లో కూరుకుపోయింది

నిజంగా
నా పద్యం ఇప్పుడు పండగా చేసుకుంటోది
నా వాక్యం ఇప్పుడు
తన పై తానే రంగులు జల్లుకుంటోది

మంచుకొండల మధ్య
ఎగిసిపడుతున్న అగ్నితరంగాలను కౌగలించుకుని
నా మనసు ఇప్పుడు
ప్రజాస్వామ్యం పాట పాడుతోంది

జీన్ ప్యాంటూ టీషర్టూ తొడుక్కొని
నా అక్శరాలు ఇప్పుడు
హిమలయాల వీధుల్లో
ప్రజాస్వామ్య పతాకాన్ని
మోసుకుంటూ తిరుగుతున్నాయి

ఒక రాజప్రసాదం మీద
కాలం వీథి కుక్కయి
ఒంటేలు పోస్తోంది
జ్ఞానేంద్రుడి కళ్ళలో చరిత్ర మణ్చుకత్తై
దిగబడుతోంది

ఆ మనోహర దృశ్యాన్ని
శీతల శిఖరాల తుహిన ఫలకాలమీద
సూర్యుడు వేయిరంగుల చిత్రకావ్యంగా రచిస్తున్నాడు.

స్వెటర్లు వేసుకుని మఫ్లర్లు చుట్టుకుని
నా కవితలు ఇప్పుడు
ఆ హిమవన్నగ సామ్రాజ్యంలో
విప్లవ గుడారాల ముందు పహరా కాస్తున్నయ్.

ఆ తేయాకు తోటల్లో
ఆ బాస్మతీ పంటభూముల సువాసనల్లో
ఆ చిన్ని కళ్ళ చిట్టిముక్కల
నేపాల్ పిల్లల కలల్లో
నా కలం ఇప్పిడు షికార్లు కొడుతోంది

ఆహా ఇప్పుడు నా పద్యం
కరిగి కరిగి నీరవుతున్న రాచరికపు శీతశైలాన్ని చూసి
అట్టహాసంగా నవ్వుతోంది.

Wednesday, September 24, 2008

అమ్మలేనోడు

[శిఖామణి కోసం]

అన్నంలేకపోయినా ఫర్వాలేదు
అమ్మ కావాలి
అమ్మ గుర్తుకొచ్చినప్పుడల్లా నువ్వు గుర్తుకొస్తావు.


ఎప్పుడో ఏడాదికో రెండేళ్ళకో వూరెళ్ళి
అమ్మచేతి ముద్దలు తింటున్నప్పుడు
నువ్వు తటాలున గుర్తుకొస్తావు


జీవితానికి జ్వరంపట్టి సలసలమని మండిపోతుంటే
చల్లగా మనమీదవాలే మబ్బుదుప్పటికదా అమ్మ
నిలవడానికి నీడ లేకున్నా ఫర్వాలేదు
అమ్మ కావాలి.


అమ్మ ఎలావుందోనని
టెలిఫొను తీగల్ని ఒంటికి చుట్టుకుంటూ
నాన్నా అంటూ అమ్మ
నా ఒళ్ళంతా తడిమినప్పుడల్లా
న్నువ్వు చటుక్కున గుర్తుకొస్తావు.


కాలికి నొప్పి తగిలినప్పుడు
గుండెకు దెబ్బతగిలినప్పుడు
’చూసినడుసుకో బిడ్డా’ అంటూ
ఎక్కడోవున్నా అమ్మ పక్కనేవున్నట్టు
జాగ్రత్తలు చెప్పినప్పుడల్లా
నువ్వు చెంగున గుర్తుకొస్తావు


అమ్మంటే రెండు బాయిలూ ఒకఒడి
ఒక తన్మయత్వపు తడీ మాత్రమే కాదు కదా
అమ్మంటే వాడిపోనిచెట్టు - చినిగిపోనిగొడుగు - ఎండిపోని వాగు.


నాన్నతో ఆడుకునే క్షణాల్లో కూడా
నిద్రపోయే బిడ్డకోసం
తపనపడే బేలతనం కదా అమ్మ


ప్రపంచానికి కావాల్సినన్ని పాలిచ్చి
లేగదూడకోసం దోసేడు చుక్కల్ని కడుపులో దాచుకుని
మనం ఎంత పిండినా చుక్కరాల్చకుండా
పొదుగు ఉగ్గబట్టే ఆవుకదా అమ్మ.


అందుకే నువ్వు గుర్తుకొచ్చినప్పుడల్లా
అమ్మ గుర్తుకొస్తుంది
అమ్మ గుర్తుకొస్తే నువ్వు గుర్తుకొస్తావు


అమ్మలేనోడా!
కనపడ్డ పసిపాపనల్లా అమ్మా అంటూ వాటేసుకుని
పద్యాల పాలకోవాలు తినిపిస్తావు
ఎప్పుడు చూసినా
తిరునాళ్ళలో దరితప్పి అమ్మకోసం వెదుకుతున్న
పిల్లాడల్లే కనిపిస్తావు

మా మధ్య కూర్చుని
నువ్వు కవిత్వం కట్టలు విప్పుతుంటే
అమ్మకోసం అంజనం వేస్తున్నట్టే అనిపిస్తుంది.


ఒరే సఖా శిఖా!
మళ్ళీ జన్మంటూ వుంటే
నీకు అమ్మనై పుట్టాలనుందిరా.

Tuesday, September 23, 2008

బడి

[రెయిన్‍బో కాన్సెఫ్ట్ స్కూల్, మహబూబ్‍నగర్, పిల్లలు, టీచర్ల కోసం]

బడంటే బంతిపూల వనంలా ఉండాలి
బదంటే చుక్కపిల్లల్ని అక్కునదాచుకున్న నింగితల్లిలా ఉండాలి
విరగ కాచిన జామ పళ్ళమీద చిలకలు వాలిన చెట్టులా ఉండాలి


బడంటే పుస్తకాలు - పెన్నులూ - పెన్సిళ్ళూ పరీక్షలే కాదు
బడంటే స్నేహం - బడంటే ప్రేమ - బడంటే నమ్మకం.


బడి అంటే అమ్మ ఒడిలా ఉండాలి
బుది బుడి పాదాల తడియారని నాన్న వక్షస్థలంలా ఉండాలి
బడంటే భయం కాదు.... బడంటే బతుకు
బడంటే చదవడం చదివించడమే కాదు
బడంటే వెలగడం - వెలిగించడం
బతకడం - బతికించడం


మునిమాపువేళ తూనీగలు తోటలోకి చొరబడినట్టు
రెక్కల నిండా పుప్పొడి అంటించుకున్న తుమ్మెదల
చెరువు గట్టు మీద ఆటాడుకుంటున్నట్టు
నవ్వుల రవ్వలు విరజిమ్ముతూ
పిల్లలు బడిలోకి అడుగు పెట్టాలి


బడంటే ఆట - బడంటే పాట
బడంటే సామాజిక సామూహిక స్వప్నం.


బడంటే రంగులు పూసుకున్న పసిడి పిట్టలు
తోటలో వసంతమాడుకుంటున్నట్టుండాలి
చదువుతూ నవ్వాలి నవ్వుతూ చదవాలి
బడంటే బాలపరిమళాలు నలుదిశలా వెదజల్లే
వేయిరేకుల వెలుగుపువ్వు.

బడంటే కలలు - బడంటే అలలు
బడంటే ఎదగడం - బడంటే ఎగరడం
బడంటే మనిషి - బడంటే మంచి.

దెయ్యం కల

[ఎన్‍కౌంటర్ చేసి మృతదేహాలను పురుగులు పట్టించి తల్లిదండ్రులకు అందజేసే నీచాన్ని నిరసిస్తూ]

కాకి ముక్కుకి వేలాడుతున్న
మనిషి కనుగుడ్డు నన్ను డిస్టర్బ్ చేసిసింది
ఏ అడవిలో ఏ మృతదేహం నుంది ఎత్తుకొచ్చిందో!

ఒంటినిండా శవాల కంపుతో
ఓ గాలిదయ్యం నా నిద్రపాడుచేసింది.
ఏ అడవిలో మనిషిరక్తంతో తడిసిన ఏ నేలమీంచి
అది నడుచుకుంటూ వచ్చిందో!

మబ్బుల్లో అడవులు కనబడుతున్నాయి.
అడవుల్లోంచి మనుషులు కురుస్తున్నారు
మనుషుల్లోంచి పురుగులు బయటపడుతున్నాయి.
పురుగుల్లో ఏదో గర్వరేఖ మెరుపై నా అక్షరాలను అల్లుకుంటోంది

పురుగులు పట్టిన సినిమాలు
పురుగులు పట్టిన టీవీలు
పురుగులు పట్టిన భవనాలు
పురుగులు పట్టిన ఎస్టేట్లు
పురుగుల రాజు - పురుగుల రాజ్యం

ఇన్ని పురుగులు పట్టిన సజీవ దేహాల మధ్య
ఓ కల కసిగా కలయ తిరుగుతోంది
పురుగులు దేహానికేగాని, కలలకు పట్టించలేరని
అది మన కనురెప్పల్ని మీటుతూ కవ్విస్తోంది.
దయచేసి అ కలను కాల్చండి.
అది మన బిడ్డల మీద కన్నేసింది.