Tuesday, September 23, 2008

నవ్వాలి

చుక్కలన్నీ ఏదో ఎడారిలో రాల్చేసుకున్న ఆకాశంలా
ఎప్పుడూ ఏదో పోగొట్టుకున్నట్టు
అలా చిర్రుబుర్రులొద్దు - ఆ చిటపటలొద్దు


నవ్వాలి - గలగలా - జలజలా


అల్ల బడుల్లోకి పోయి
చిన్న పిల్లల ముందు నిలబడు
నాలుగు నవ్వులు నీ చేతుల్లో పడేస్తారు
తోటల్లో పక్షుల గూళ్ళల్లో తోంగి చూడు
నీ కళ్ళు నవ్వుల దీపాలవుతాయి.


మట్టి మొక్కలా నవ్వుతుంది
చెట్టు నీడలా నవ్వుతుంది


మనం నవ్వితే
ఇల్లంతా మాటలు నేర్చిన మల్లెపందిరవుతుంది
మనం నవ్వితే
వీధులూ ఆఫీసులూ రోడ్లూ
తంబురాలూ-వీణలు-గిటార్లయిపోతాయి
మనకు నవ్వడం కూడా తెలుసని
మన పిల్లలు అబ్బురాల అలలై
ఆనందంతో మన కళ్ళను చుట్టేసుకుంటారు.


నవ్వాలి - హాయిగా - తీయగా


పువ్వులు జలజలా రాల్చుకుంటూ
ఒక చెట్టు మన మధ్యనుండి
అలా నడిచిపోవడం నవ్వు.


ఆఫీసునుండొచ్చిన అమ్మను చూసి
ఉయ్యాల ఆనందంగా ఊగడం నవ్వు.
మాఘమాసం చలిలో
ఓ అనాథ శరీరం మీద
ఉన్నట్టుండి ఒక ఉన్నిశాలువా వాలడం నవ్వు
ఒక పలకరింపు నవ్వు - ఒక స్పర్శ నవ్వు
నవ్వు ఔషధం - నవ్వు అవసరం


చేప పిల్లల్నీ తామరపువ్వుల్నీ
ఒక్క సారే పోగొట్టుకున్న చెరువులా
ఎప్పుడూ అదోలా ఉండొద్దు
నవ్వాలి - ముచ్చటగా - మురిపెంగా.


అజ్ఞాత వీరుల్ని జోకొడుతున్న
అడవి పాట నవ్వు
నలుగురు కూర్చున్న చోట
మానవహక్కుల గీతం గొంతు విప్పినట్టు నవ్వాలి


ప్రేమగా చేయి చాపడం నవ్వు
అణకువగా భుజాలు పంచడం నవ్వు
నవ్వితే ఎగురుతున్న పక్షి
ఓ సారి వెనక్కి చూడాలి
పైకెగసిన కెరటం ఓ సారి ఆగిపోవాలి


నది దేహం మీద పడవరాసిన పాట నవ్వు
ఆకాశానికి పక్షి ఇచ్చే షేక్‍హ్యాండ్ నవ్వు
చెట్టు బుగ్గ మీద గాలి ముద్దు నవ్వు
ప్రకృతి విశ్వవిద్యాలయం
మనుషులకు ప్రస్సదించే పట్టా నవ్వు

నవ్వడం చేతకాక పోతే
బతకడం చేతకానట్టే.

దీక్షిత

చుక్కలన్నీ తనముందు దీక్షగా కూర్చుంటే
అప్పుడు దీక్షిత వాటికి వెలుగుతూ
బ్రతకడం నేర్పుతుంది.

పూలన్నీ తనముందు ముద్దుగా కూర్చుంటే
అప్పుడు దీక్షిత వాటిరేకుల మీద
అమాయకపు నవ్వుల పరిమళాలు అద్దుతుంది.

పక్శులన్నీ తనముందు పరవశంగా వాలితే
అప్పుడు దీక్షిత వాటిరెక్కలమీద
ఒక స్వేఛ్ఛాగీతం రాస్తుంది.

అంతపెద్ద ఆరిందాకూడా
మనం బతుకు బైకు బర్రుమనిపిస్తే
తుర్రుమని తూనీగలా మనవొళ్ళో వాలుతుంది.

ముద్దొచ్చి తనను చేతుల్లోకి తీసుకుంటే
ఎవరో దేవకన్య అలా ఆకాశంలో విహరిస్తూ
నేలకు జారవిడిచిన వజ్రపుటుంగరంలా
ధగధగా మెరిసిపోతుంది

తనివితీరక తనని భుజం మీదికెత్తుకుంటే
విశ్వాంతరాళంలోంచి ఏదో ఒక క్రొత్త గ్రహం
ఈ చిట్టి తల్లి రూపంలో మనమీద వాలినట్లనిపిస్తుంది.

దీక్షితా.......దీక్షితా.......
నిజంగా నీ పుట్టినరోజు వెలుగూ వెన్నెలా
మా తలుపులు తట్టిన రోజు.

పిచ్చి నాన్న

[2006 ఆటా పోటీలలో ఉత్తమ కవితగా ఎంపికైంది]

ఎప్పుడూ
గుండెల మీద రెండు కలువపూల పాదాలు
కదలాడుతున్నట్టుగానే ఉంటుంది
రెండు వెన్నపూస పెదాలు
నా బుగ్గల్ని ఎంగిలిచేసి నవ్వుతున్నట్టే ఉంటుంది
రెండు తమలపాకు చేతులు
నా మెడని సుతారంగా చుట్టుకుని
ఉయ్యాలలూగుతున్నట్టే అనిపిస్తుంది

చెడ్డీల నుండి చమ్కీల చుడీదార్లదాక
పప్పీషేములనుండి పట్టుపావడాలదాకా
అదెన్ని వేషాలు మార్చినా
ఈ నాన్న కన్నుల్లో తానింకా కుందేలు పిల్లే
ఈ తండ్రి గుండెల్లో తానింకా మంచుపూల జల్లే.

పిల్లల్లో పిల్లలా, అమ్మయిల్లో అమ్మాయిలా కనిపిస్తూ
నన్ను లక్షల కూతుళ్ళున్న లక్షాధికారిని చేసేస్తుంది.

ఏ శాపుకైనా వెళతానా
అక్కడ బొమ్మలన్నీ నా చిట్టితల్లిలా
నాన్నా నన్నా అని పిలుస్తున్నట్టే అనిపిస్తుంది

అలా దారిలో కాన్వెంటు పిల్లల్ని చూస్తానా
అనేక రూపాల్లో మా అమ్మాయే ఆడుకుంటున్నట్టు ఉంటుంది

ఏ కాలేజీ దగ్గర నిలబడ్డా
రంగు రంగుఅ దుస్తుల్లో మా పిల్లే
తూనీగలా ఎగురుతున్నట్టు ఉంటుంది

క్రిక్కిరిసిన ఏ బజారులో నిలుచున్నా
నేనూ నా కూతురూ వందల వేల రూపాల్లో విడిపోయి
చెట్టా పట్టాలు వేసుకు తిరుగుతున్నట్టే అనిపిస్తుంది.

ఎవరికీ కనబడదు గాని
నా నెత్తి మీద ఓ బుల్లి సింహాసనం
దానిలో నా బుజ్జి యువరాణి
ఈ ప్రపంచం తిరునాళ్ళలో తనను అలా అలుపులేకుండా తిప్పుతున్నట్టే
ఉంటుంది.

దానికిప్పుడు అద్దంలో తన బొమ్మతప్ప
ఏమీ పట్టదుగాని
అది రాత్రంతా పడీ పడీ చదువుతుంటే
నేను టీ డికాక్షన్‍లా మరుగుతూనే ఉంటాను
అది పరీక్షలు రాస్తుంటే
ఆ మూడు గంటలూ రోడ్డు మీద వాహనాలేవీ కదలొద్దని
కసురుకునే ట్రాఫిక్ పోలీసునైపోతాను.

తను చలిలో వణికిపోతే
నేను పత్తికాయనైపగిలిపోతాను
తను జ్వరంతో మండిపోతే
వంద రెక్కల విసనకర్రనై తన చుట్టూ ప్రదక్షిణలు చేస్తాను
తను జబ్బు పడితే మొత్తం వైద్య శాస్త్రాన్నే తప్పుపడతాను.

ఒక్కసారి నవ్విందా
ఒళ్ళంతా వేల పియానోలు చుట్టుకొని
సజల సంగీతమై ద్రవించిపోతాను.

ఇంక తన పుట్టినరోజు వచ్చిందంటే
ఆకాశానికి నేనే బెలూనై వేలాడుతాను
కొమ్మకొమ్మకీ చాక్లెట్లూ, కేకులూ వేలాడదీసి
పక్షులకు ఫలహారంగా పెడతాను.

ఇప్పుడు తను పెద్దదయ్యింది కదా
నాన్న బొజ్జతో ఆడుకోవడం ఎప్పుడో మానేసింది
పైగా నన్ను చూసి
’పిచ్చి నాన్న’ అంటూ నవ్వేస్తుంది.

అదేమిటో గాని ఎప్పుడూ
కోతిపిల్ల తల్లిపొట్ట కరుచుకు పట్టుకున్నట్టు
ఒక సుతిమెత్తని ప్రాణగీతమేదో
నా పొట్టను పెనవేసుకున్నట్టే ఉంటుంది

నాకు మాత్రం కూతురంటే
ఒకే జన్మలో మనం పొందే రెండో అమ్మ
మన గుండె షోకేసుల్లో నిత్యం నవ్వే మురిపాల బొమ్మ.

Monday, September 22, 2008

మిత్రుడొచ్చిన వేళ

ఇంద్రధనుస్సు ఫ్రెండ్‍షిప్ బ్యాండుని
ఆకాశం భూమికి కట్టినట్టు
కెరటాల గుదిగుచ్చి సముద్రం
చంద్రుడి మెడలో వేసినట్టు
మిత్రుడొచ్చిన వేళ


వేకువ జాము కోకిల గొంతు గుండెతాకినట్టు
అనాదిగా కురిసిన వెన్నెలంతా ఒక్క దోసిట ఒదిగినట్టు
ఉదయ భానుడు తలుపుతట్టి గుడ్ మార్నింగ్ చెప్పినట్టు
మిత్రుడొచ్చిన వేళ


తెరచిన కొత్త పుస్తకంలోంచి
పక్షులు బిలబిలా ఎగిరినట్టు
పగలూ రాత్రి కలిసి యుగళ గీతమైనట్టు
ఆరు రుతువులు ఏకమై
ఒకే స్నేహరుతువుగా వెలిగినట్టు
మిత్రుడొచ్చిన వేళ


వసంతాన్ని మోసుకుంటూ ఒక చెట్టు
మన ఇంటికి విచ్చేసినట్టు
అద్భుతమేదో జరిగి
అన్ని మతాల పండుగలూ
క్యాలెండర్‍లో ఒక్క రోజే వచ్చినట్టు
ముద్దుల చిన్నారి కొత్త పరికిణి వేసుకుని
పుట్టిన రోజు చాక్లెట్ పంచినట్టు
మిత్రుడొచ్చిన వేళ


ఊరువాడా ఏకమై
గతం గాయాల మరకల్ని కలిసి కడుక్కున్నట్టు
మందిరాల్ని ముస్లింలూ మసీదుల్ని హిందువులు నిర్మిస్తున్నట్టు
కులాలు మతాలు కట్టగట్టుకొని గంగలో దూకేసినట్టు
పసిపాపలా దేవుడు నవ్వినట్టు
మిత్రుడొచ్చిన వేళ


తుపాకుల కత్తుల కర్మాగారంలో
అగరబత్తులు ఉత్పత్తయ్యినట్టు
ప్రపంచంలో అణుబాంబులన్నీ
అకస్మాత్తుగా తుస్సుమన్నట్టు
యుద్ధ విమానాలనుండి పువ్వులు కురిసినట్టు
మిత్రుడొచ్చిన వేళ


రాజ్యాల మధ్య సరహద్దులు
రాత్రికి రాత్రే మాయమైపోయినట్టు
ఒకప్పుడు మనుషులు యుద్ధాలు చేసుకునే వారంటూ
పిల్లాడెవడో చరిత్ర పాఠం చదువుతున్నట్టు
ఒకేఒక శాంతికపోతం
వెయ్యి సూర్యబింబాల పెట్టయి
ప్రపంచాన్ని వెలిగించినట్టు
మిత్రుడొచ్చిన వేళ


అవినీతి అంటే ఏమిటని
మన్ నాయకులంతా అడిగినట్టు
సన్యాసులూ సన్యాసినులు
రాజకీయ సన్యాసం పుచ్చుకున్నట్టు
బతుకు జీవుడా అని దేవుడు ఊపిరి పీల్చుకున్నట్టు
మిత్రుడొచ్చిన వేళ


ఎన్నికల సమయాన
సారా కొట్టులో పానకం పంచినట్టు
ఒక్క దొంగ ఓటుకూడా లేకుండా
ప్రజాస్వామ్యం పరిమళించినట్టు
మిత్రుడొచ్చిన వేళ


అగ్రవాదం ఉగ్రవాదం
క్షుద్రవాదాలన్నీ
భూమి పొరల్లో నిద్రపోతున్నట్టు
మనిషి గుండె వాకిట
మానవత్వం ఒక వింత పుష్పమై విరిసినట్టు
మిత్రుడొచ్చిన వేళ


రూపాయి విలువ డాలర్ కంటె
ఎన్నోరెట్లు పెరిగిపోయినట్టు
అమెరికాలోని భారతీయులంతా
హడావుడిగా ఇండియా ఫ్లైటెక్కేసినట్టు
మిత్రుడొచ్చిన వేళ.

[ఆప్త మిత్రుడు కుమార్ అమేరికా నుండి వచ్చిన సందర్భంగా]

Saturday, September 20, 2008

మాట్లాడుకోవాలి

మాట్లాడుకోవాలి
మెత్తగా బత్తాయి పండు తొనలువిప్పినట్టు
మనసువిప్పి మాట్లాడుకోవాలి.

గుండెలోపలికి చేతులు పెట్టి
బయటకుతీసిన మాటల్ని
షవర్ బాత్ చేయించి
ఫ్రెష్‍గా ఎదుటివాళ్ళముందుంచాలి.

మాటలేకదా
అమ్మా నాన్నా గురువు సంఘం
వీళ్ళంతా నీళ్ళు పోసి పెంచిన మాటలే కదా
అంతా చేయి పట్టుకునిలబెట్టిన మాటలే కదా

మాట్లాడితే
అందరికీ కృతజ్ఞతతో అభివాదం చేస్తున్నట్టుండాలి.
అప్పుడే స్నానమాడిన రెండు తడిదేహాలు
తమకంగా కౌగలిచ్చుకున్నట్టుండాలి.

మాట్లాడితే
శుభ్రంగా మంచు కడిగిన నిలువెత్తు అరిటాకుమీద
ఆత్మీయులకోసం నిన్ను నువ్వు వొడ్డించుకున్నట్టుండాలి.

మాటకు బొమ్మేకాని బొరుసులేదు
మాటకు వెలుగేకాని చీకటిలేదు

మనుషుల్లా మాట్లాడుకోవాలి
అందరి ముందు నిన్ను నువ్వుగ్రుమ్మరించేసుకుని
శూన్యంగా చిద్విలాసించాలి.
తొడుగుల్లేని మాటల్ని జేబుల్నిండా నింపుకుని
గృహదేహాల నుండి బయటపడాలి

ఇంట్లోనైనా వీధిలోనైనా
ఆఫీసులోనైనా పార్లమెంటులోనైనా
ప్రేమకోసం స్నేహంకోసం
శాంతికోసం మాట్లాడుకోవాలి.

పంజరంలోనుండి పక్షిని వదిలేసినట్టుండాలి
కొళాయితిప్పితే నీళ్ళురికినట్టుండాలి
నీ నుండి ఏమీ ఆశించని ఓ చిట్టిపాప
చటుక్కున నీ బుగ్గని ముద్దుపెట్టుకున్నట్టుండాలి

మాటలే కదా
మాటలంటే మనుషుల మనసులే కదా
దయచేసి
మాటని మార్కెట్ చేయొద్దు.

Monday, September 15, 2008

ఫ్రెండ్‍షిప్


[ఆంధ్రప్రభ పత్రికలో ౧౫ సెప్టెంబర్ నాడు ప్రచురితమైనది]

స్నేహితుడు ఎలా ఉంటాడంటే
చెట్టుకొమ్మమీంచి
చిత్రంగా ఆకాశంవైపు చూసే
పక్షి రెక్క మీద
నిశ్యబ్దంగా వాలిన వాన చినుకల్లే
ఉంటాడంటాను

రాత్రిపూట సన్నజాజుల
రహస్య సమావేశంలో
చందమామ వినిపించే
స్వాగత గీతంలా ఉంటాడంటాను

అవసరాలు ఆత్మబంధువులవుతున్న కాలంలో
ఆస్తులు ఆలింగనాలవుతున్న రోజుల్లో
మిత్రుడు ఎవడంటే
కారణం తెలీకుండానే ప్రతి ఉదయం
నేలను ముద్దాడే తొలి ముద్దు
కిరణాన్ని చూడమంటాను

అన్నీ ఉంటాయి....
కాని ఏదో వెలితి
ఇంట్లోనూ ఒంట్లోనూ
కాలుగాలిన పిల్లిలా తిరుగుతుంటే
హలో అంకుల్ అని పలకరించే
పక్కింటి చంటి పాపలా సడన్‍గా గుర్తుకొచ్చే
జ్ఞాపకాల సవ్వడే చెలికాడంటాను.

స్నేహమంటే
ఏ అమృతమూ తీర్చలేని దాహమంటాను
ఆత్మలకు మాత్రమే అర్థమయ్యే
మోహమంటాను.

బతుకు అలసటలో
చెమటపట్టిన గుండెకు
చల్లగా తాకే వెన్నెల వింజామర దోస్తు.
బంధాలన్నీ కాసుల దుర్గంధాలవుతుంటే
యారా అన్నమాట కూడా నీ రాబడి
ఆరా తీస్తుంటే.

నీతో కాసేపు కూచోడానిక్కూడా
లాభాన్నీ నష్టాన్నీ కుస్తీ పట్టిస్తుంటే
ఓన్లి నిన్ను చూడ్డానికి మాత్రమే
నీలోన్లీ డ్రీమ్స్ లో తళుక్కున మెరిసే
వెండి వెలుగు ఫ్రెండంటే.

మనమేదో అనుకుంటాంగాని
మంచు ఉన్నట్టే...వాన ఉన్నట్టే
పువ్వులున్నట్టే...సెలయేళ్ల నవ్వులున్నట్టే
మనుషులున్నారు...స్నేహితులూ ఉన్నారు.

నాకు మాత్రం ఫ్రెండ్‍షిప్పంటే
కల్లాకపటం తెలీని పిల్లలు మాత్రమే
ఎప్పుడూ నివాసముండే టౌన్‍షిప్.

[ఫ్రెండ్‍షిప్ డే నాడు అమేరికానుంచి వచ్చిన మిత్రుడు శంకర్ కోసం]






Tuesday, August 19, 2008

నాన్నగారు

నాన్నగారూ మాకు తెలుసు
మీరు అమ్మ దగ్గరికే వెళ్ళారని
ప్రయణాలంటే మీకు ఇష్టమేకదా

మీరు లేరంటే మీరింక తిరిగి రారంటే
ఎందుకో నమ్మలేక పోతున్నాం

పొద్దున్నే కొళాయిలో నీళ్ళచప్పుడు లాగా
మాకు అలవాటైన మీ అడుగుల చప్పుడు కోసం
రిక్కించిన మా చెవుల్ని
నిశ్శబ్దమే వెక్కిరిస్తోంది.

నాన్నగారూ అన్నం తిందాంరండని
అలవాటుగా పిలిస్తే
పక్కనున్న కంచంలో శూన్యం పరిహాసంగా నవ్వుతోంది.

యథాలాపంగా మీరు విశ్రమించే గదివైపు తొంగి చూస్తే
మీ శరీర సౌరభాన్ని కోల్పోయిన మంచం
ఒంటరిగా దిగులు చూపులు విసురుతోంది.

మీరున్నారంటే
ఆకాశమంత ఆశీర్వాదం
మాకు గొడుగుపట్టినట్టుగా ఉండేది

మీరు పక్కనుంటే
ఒక నది పక్కనున్నట్టు
మీరు చెంతనుంటే
చెట్టునీడనున్నట్టు
మీరు మా మధ్యనుంటే
చీకట్లో దీపం చుట్టూ కూర్చున్నట్టు
కొండంతా ధైర్యంగా ఉండేది.

మీరు ఎక్కడున్నా
టెలిఫోనులో అమ్మా అంటూ నాన్నా అంటూ
మీ పలకరింపు వింటే
ఒక చల్లని మబ్బుతునక
మా వీపుల్ని తడుముతున్నట్టుండేది.

ప్రేమించడమేగాని ద్వేషించడం తెలీదు మీకు
క్రమశిక్షణ మీరు మాకిచ్చిన నజరానా
స్థితిప్రజ్ఞత్వానికి మీరే చిరునామా

నాన్నగారూ
మీరు మాకు పాఠాలు భోధించారు కాని
జీవన రహస్యాలు చెప్పలేదు
షెల్ఫ్ లో దాచివుంచిన గొప్ప పుస్తకంలాగా
మీరు మా మధ్యనే ఉన్నా
మిమ్మల్ని చదవడానికి ఏనాడూ మేం సాహసించలేదు.

ఏ మహాగ్రంథాలూ చదవనవసరం లేదు
ఏ మహాయుద్ధాలు చెయ్యనవసరం లేదు
మీ బతుకు పుస్తకాన్ని తెరిస్తే చాలు
మా బతుకుల్ని మేం చక్కదిద్దుకోగలం

మీరు మాస్టారు కదా!
క్రమశిక్షణ తప్పి డబ్బుపొరలు కప్పి
స్వార్థాలు ఏవో మమ్మల్ని విడదీస్తున్నప్పుడు
ద్వేషాలు ఏవో మమ్మల్ని లొంగదీసుకుంటున్నప్పుడు
మళ్ళీ ఒక సారి
బెత్తం పట్టుకుని రావాలి సుమా!

నాన్నగారూ!
అమ్మతో పాటు ఆకాశంలో
మీరలా వాహ్యాళికి వచ్చినప్పుడు
మాకోసం మీ కళ్ళు వెదుకుతున్నప్పుడు
మీ చల్లని దీవెనల విరిజల్లుల కోసం
మేం దోసిళ్ళుపట్టుకు నిలుచుంటాం.

[నన్ను కన్న కొడుకులా ప్రేమించిన మా మామగారు కలపాల వెంకటేశ్వర రావు గారి స్మృతిలో]